پیوند عصب

آسیب‌های عصبی می‌تواند توانایی حرکت و حس اندام‌ها را تحت تاثیر قرار دهد و زندگی روزمره را دشوار کند. خوشبختانه، پیوند عصب روشی موثر برای بازگرداندن مسیر انتقال پیام‌های عصبی است. در این روش، بخشی از عصب سالم برای ترمیم یا جایگزینی عصب آسیب‌دیده استفاده می‌شود تا عملکرد حرکتی و حسی بازگردد. در این مقاله با انواع آسیب‌های عصبی، شرایط نیاز به پیوند، تکنیک‌های جراحی و عوامل موفقیت آن آشنا خواهید شد. مطالعه ادامه مقاله نشان می‌دهد چگونه انتخاب درست روش و زمان مناسب می‌تواند نتیجه عمل را به حداکثر برساند.

پیوند عصب، فرآیندی جراحی است که طی آن بخشی از عصب سالم برای جایگزینی یا ترمیم عصب آسیب‌دیده استفاده می‌شود. این روش معمولا زمانی به کار می‌رود که دو انتهای عصب آسیب‌دیده، به دلیل فاصله زیاد، بافت تخریب شده یا جایگزینی مسیر عصبی، نتوانند مستقیما به یکدیگر متصل شوند.

هدف اصلی پیوند عصب، بازگرداندن عملکرد حرکتی و حسی اندام‌ها پس از آسیب عصبی است. با انجام این عمل، پیام‌های عصبی می‌توانند مسیر خود را دوباره پیدا کرده و عضلات و پوست را تحریک کنند، که در نتیجه بهبود عملکرد دست، پا یا دیگر اندام‌ها را ممکن می‌سازد.

برای جراحی ترمیم عصبی، دو رویکرد اصلی وجود دارد: اتصال مستقیم عصب (Nerve Repair) و پیوند عصب (Nerve Graft). در اتصال مستقیم، دو انتهای عصب آسیب‌دیده مستقیما به یکدیگر بخیه زده می‌شوند، اما این روش تنها زمانی ممکن است که فاصله بین انتهای عصب کم باشد و غلاف عصبی سالم باقی مانده باشد. در مقابل، پیوند عصب زمانی به کار می‌رود که اتصال مستقیم غیرممکن باشد، معمولا به دلیل فاصله زیاد بین انتهای قطع شده عصب یا آسیب شدید بافت عصبی. به عبارت دیگر، اتصال مستقیم یک ترمیم کوتاه‌مدت و ساده است، در حالی که پیوند عصب یک جایگزینی واقعی برای بازسازی مسیر عصبی است و معمولا در آسیب‌های پیچیده یا شدید ضروری می‌شود.

آسیب‌های عصبی بسته به محل، شدت و نوع آسیب می‌توانند دسته‌بندی شوند. شناخت دقیق نوع آسیب برای تصمیم‌گیری درباره پیوند عصب یا سایر روش‌های درمانی ضروری است. در ادامه با انواع آسیب عصبی آشنا می‌شوید:

آسیب عصب محیطی

آسیب به اعصاب محیطی شایع‌ترین نوع آسیب عصبی است و معمولا در دست‌ها، بازوها و پاها رخ می‌دهد. این آسیب‌ها ممکن است ناشی از بریدگی، فشار طولانی، تصادف یا سوختگی باشند و باعث ضعف عضلانی، کاهش حس، بی‌حسی یا درد سوزشی شوند. شدت آسیب تعیین می‌کند که آیا عصب می‌تواند خودبه‌خود ترمیم شود یا نیاز به مداخله جراحی و پیوند عصب دارد.

آسیب ریشه عصبی

آسیب به ریشه‌های عصبی در محل اتصال عصب به نخاع ایجاد می‌شود و اغلب ناشی از فتق دیسک، تومور یا ضربه است. این آسیب می‌تواند باعث درد تیرکشنده، ضعف عضلانی و کاهش حس در نواحی مربوطه شود. بازسازی ریشه‌های عصبی محدودتر از اعصاب محیطی است و در بسیاری از موارد تنها با مداخله جراحی و پیوند عصب می‌توان به بهبود عملکرد اندام‌ها امید داشت.