شکستگی

شکستگی به شکاف یا ترک در استخوان گفته می‌شود که ممکن است ناشی از ضربه، سقوط، تصادف، فشار زیاد یا بیماری‌هایی مانند پوکی استخوان باشد. شکستگی‌ها بسته به شدت، محل و نوع آسیب به چند دسته تقسیم می‌شوند:

  • شکستگی ساده: استخوان شکسته ولی پوست سالم است

  • شکستگی باز: استخوان از پوست بیرون زده و خطر عفونت دارد

  • شکستگی مویی: ترک ریز در استخوان

  • شکستگی خرد شده: استخوان به چند قطعه شکسته

  • شکستگی جابجا شده: دو سر استخوان از جای خود خارج شده‌اند


مراحل درمان شکستگی

  1. ارزیابی اولیه

    • معاینه بالینی

    • تصویربرداری (X-ray، CT، MRI)

    • بررسی عروق و اعصاب اطراف شکستگی

  2. بی‌حرکت‌سازی (Immobilization)

    • استفاده از آتل، گچ یا اسلینگ برای جلوگیری از حرکت

    • کاهش درد و تورم

  3. جااندازی شکستگی (Reduction)

    • بازگرداندن دو سر استخوان به محل طبیعی

    • ممکن است به‌صورت دستی یا با جراحی انجام شود

  4. جراحی (در موارد خاص)

    • نصب پلیت، پیچ، میله یا فیکساتور خارجی

    • در شکستگی‌های باز، خرد شده یا جابجا شده

  5. توانبخشی و فیزیوتراپی

    • تمرینات حرکتی برای جلوگیری از خشکی مفصل

    • تقویت عضلات اطراف

    • بازگرداندن عملکرد طبیعی اندام


مراقبت‌های پس از درمان

  • بالا نگه داشتن اندام برای کاهش تورم

  • استفاده از یخ در ۲۴–۴۸ ساعت اول

  • مصرف داروهای ضد درد و ضد التهاب

  • تغذیه مناسب (کلسیم، ویتامین D، پروتئین)

  • پرهیز از فشار یا حرکت زودهنگام

  • پیگیری منظم با پزشک و تصویربرداری دوره‌ای


عوارض احتمالی

  • جوش نخوردن کامل استخوان (Nonunion)

  • جوش خوردن نادرست (Malunion)

  • عفونت در شکستگی‌های باز یا پس از جراحی

  • آسیب به عروق یا اعصاب

  • خشکی مفصل یا ضعف عضلانی


نکات کلیدی

  • درمان شکستگی باید سریع، دقیق و متناسب با نوع آسیب باشد

  • همکاری بیمار در مراقبت‌های پس از درمان و توانبخشی نقش حیاتی دارد

  • در کودکان، شکستگی‌ها معمولاً سریع‌تر و بهتر جوش می‌خورند

  • در سالمندان، خطر پوکی استخوان و جوش نخوردن بیشتر است